“Toezichthouder moet weerwoord bieden aan politiek”

22 Jan

“Hoe ga je als professional om met politieke besluiten?” Deze vraag wierp Arno Visser, collegelid van de Algemene Rekenkamer, op tijdens de nieuwjaarsbijeenkomst van beroepsvereniging Vide. “Hoort bij loyaliteit ook een weerwoord?”

Arno Visser klein voor internet 2

Arno Visser
(foto Algemene Rekenkamer)

Zelf beantwoordt Visser de vraag bevestigend. Toezichthouders moeten de politiek voeden met informatie om een goede discussie mogelijk te maken. En ze moeten daarmee doorgaan, ook als ze het gevoel hebben dat politici niet evidence-based tot besluiten komen. “Niet defaitistisch worden”, was Vissers oproep aan de leden van de beroepsvereniging van toezichthouders, inspecteurs, handhavers en evaluatoren.

Arno Visser gaf een toelichting op het onderzoek van de Algemene Rekenkamer naar de totstandkoming van de Nederlandse Voedsel en Waren Autoriteit. Eind 2013 was de conclusie dat in 2007 een goede onderbouwing ontbrak bij het besluit om drie toezichthouders te laten fuseren tot een nieuwe NVWA.

Tot verbazing van Visser bleek bepaalde feitelijke informatie niet beschikbaar. De Rekenkamer heeft onder meer aanbevolen  dat effectenonderzoek onderdeel uitmaakt van het takenpakket van de NVWA.

Onthutsend

Visser noemde het “onthutsend” dat een onderzoek van de Rekenkamer nodig was om te laten zien dat de verwachtingen van de fusie te optimistisch waren:

“De doelstellingen zijn bij lange na niet gehaald. Nadelen zijn over het hoofd gezien, voordelen te groot ingeschat. Er was nauwelijks overlap tussen de toezichthouders die werden samengevoegd, verwachte schaalvoordelen deden zich niet voor. Bij zoveel onzekerheden is het inboeken van efficiency-voordelen redelijk ongefundeerd.”

“Eigenlijk is er niets bereikt”, aldus Visser, die er ook op wees dat besparingen niet alleen negatieve gevolgen hoeft te hebben. “Soms is druk van bezuinigingen nodig om een vernieuwing door te voeren. Maar het is een wankel evenwicht.”

Manier

Het succes van een fusie is niet alleen af te meten aan de besparing die ermee wordt bereikt, reageerde Kees Reedijk van de Inspectie Jeugdzorg. De komst van de NVWA kan immers ook voordelen hebben opgeleverd voor het bedrijfsleven. Daarbij is de voorzichtige constatering van de Rekenkamer  dat bedrijven vooral iets gemerkt hebben van de manier waarop de NVWA controleert.

Gerrit van de Wal, voormalig Inspecteur-generaal voor de Gezondheidszorg, herinnerde eraan dat de discussie over toezicht lange tijd is gegaan over de lasten, niet over de baten. Het toezicht werd vooral gezien als  te duur, niet efficiënt. “Het is een “fundamentele zwakte dat toezichthouders niet zelf kunnen laten zien wat hun maatschappelijk toegevoegde waarde is.”

Advertenties

Eén reactie to ““Toezichthouder moet weerwoord bieden aan politiek””

  1. Hadewych van Kempen 27 januari 2014 bij 16:08 #

    Er is misschien wel meer mogelijk dan er nu gebeurt op het gebied van effectevaluatie van toezichtsactiviteiten, value-for-money achtige rapportages of iets dergelijks. Maar zo’n evaluatie is ook niet gratis, hoeveel hebben we er met z’n allen voor over om te weten wat toezicht financieel-economisch oplevert?
    Belangrijker lijkt me dat de waarde van toezicht niet primair financieel-economisch is, maar meer gelegen in enerzijds in het effectueren van recht en regels die in onze democratische rechtsstaat tot stand zijn gekomen en daarmee in het bieden van vertrouwen in het recht, en anderzijds in het bieden van vertrouwen in de kwaliteit van producten en diensten die in onze samenleving in omloop zijn. Daar zit een economische component in, maar ook een rechtvaardigheidsaspect. Daarmee hangt de waarde van toezicht niet alleen samen met concrete toezichtsactiviteiten en de effecten daarvan, maar ook met het bestáán van toezichthoudende instanties. Om de waarde aan te tonen zal je volgens mij altijd moeten verwijzen naar hoe onze rechtsstaat functioneert.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: