Van Aartsen: “Er is lang genoeg gepraat” (video)

“Er is nu actie nodig. Er is lang genoeg gepraat.” Dit zei Jozias van Aartsen in een toelichting op het rapport van adviescommissie Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving (VTH). “Ik denk dat alle medewerkers van de omgevingsdiensten het met mij eens zijn.”

Jozias van Aartsen

In een toelichting voor beroepsvereniging VIDE herhaalt Van Aartsen op 7 april de rauwe conclusie van het rapport Om de leefomgeving. “Het VTH-stelsel inzake milieu functioneert níet! En dat heeft betrekking op het héle functioneren van het stelsel, en niet op bijvoorbeeld de Tata Steel’s zoals weleens wordt gesuggereerd.” 

Een veel gehoorde reactie op het rapport is dat er veel wel goed gaat. “Maar dat 10% niet goed gaat is onacceptabel.” En omdat het niet goed gaat heeft de commissie de term “doorontwikkeling” angstvallig vermeden: “Het moet anders.”

De commissie constateert bij de omgevingsdiensten een gebrek aan inzicht in bedrijven. De deskundigheid en capaciteit staan zwaar onder druk. De positie van de omgevingsdiensten, in relatie tot provincies en gemeenten als bevoegd gezag, is een probleem. En ondertussen is de milieucriminaliteit gigantisch. 

Aanbevelingen
Het moet dus anders. De commissie heeft tien aanbevelingen gedaan die volgens Van Aartsen allemaal moeten worden uitgevoerd. “De aanbevelingen van Mans zijn destijds deels opgevolgd en daardoor zitten we nu met een groot probleem.” De commissie heeft bewust vermeden om te ver gaan, bijvoorbeeld over minimale omvang van omgevingsdiensten, om allerlei never-ending discussies tegen te gaan.

“Als je ziet wat allemaal daarna nog is verschenen aan rapporten dan kun je de kritiek op het rapport niet volhouden. Al die rapporten zijn positief over onze bevindingen en hun conclusies liggen allemaal in het verlengde van die van de commissie.” Van Aartsen is dan ook zeer verbaasd over kritiek op het advies, met name van de VNG.

Impulsprogramma
Waardevol zijn volgens Van Aartsen de inspanningen van de omgevingsdiensten zelf. In een impulsprogramma van de gezamenlijke OD’s worden de aanbevelingen overgenomen en worden actievoorstellen gericht op verbeteringen voor de deskundigheid, positie van OD NL, de OD Academie, de arbeidsmarkt en verbetering van de financiële positie van OD’s. “Ze zijn echt bereid om de aanbevelingen uit te voeren en dat is zeer, zeer positief en essentieel voor de leefomgeving.”

Van Aartsen heeft, samen met commissielid Sorgdrager, een “openhartig gesprek” gehad met staatssecretaris Vivianne Heijnen van I&W. “We hebben haar op het hart gedrukt: uw voorgangers hebben gepoogd het beter te maken. Er móet, en wel nú, echt iets veranderen. Als u dat niet laat gebeuren dan gaat dat ten koste van de leefomgeving. Dus aarzel nou niet, en doe het volgens de lijnen van onze tien aanbevelingen. Ga er geen elementen uithalen.”

“Maar mij slaat de schrik om het hart als ik nu zie welke governance men heeft gekozen: stuurgroep, programmabureau, programmamanager etcetera.” Van Aartsen vreest dat de stuurgroep zich verliest in gesprekken om er samen uit te komen. “Dat moet niet. Het moet nu gebeuren. We kunnen uitstekend polderen maar daar moeten we in dezen nu mee stoppen. Nu is leiderschap nodig en harde keuzes. Anders komen we niet verder. Staatssecretaris, pak die rol!”

Omgevingswet
Van Aartsen schetst de ontwikkelingen in het milieutoezicht tegen de achtergrond van de afbrokkeling van het gezag en de kwaliteit van de Nederlandse overheid. Hij las de Omgevingswet van a tot z en concludeert: “Het is een onbegrijpelijke en complexe wet geworden. De uitvoering zal zo complex zijn dat de wet het tegenovergestelde zal bereiken van wat er beoogd wordt. Centralisatie is nodig, maar dat wil de VNG niet horen. De VNG is er goed in om bezwaren te maken zodra er ook maar iets over de verantwoordelijkheden van gemeenten wordt gesuggereerd.”

Van Aartsen pleit voor versterking van de rol van de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) maar wil ook meer debat op provinciaal en lokaal niveau. “Nergens vindt een debat plaats over handhavingsplannen en dergelijke. Er moet een debat zijn in de gemeenteraad en de provinciale staten.” Het volstaat volgens hem niet om pas na 10 jaar of na incidenten of krantenberichten hierover te gaan spreken.

Van Aartsen maakt zich grote zorgen. “De Tweede Kamer laat het allemaal gebeuren. Straks zullen we onszelf afvragen: hoe hebben we deze situatie kunnen laten ontstaan?”

Zie ook:

Categorieën:VTH-Stelsel milieu

Tagged as:

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s